Sözlük

عَشِيّ : Güneşin batışı ile sabah vakti aralığındaki süre. Allah buyurur ki: كَأَنَّهُمْ يَوْمَ يَرَوْنَهَا لَمْ يَلْبَثُوا إِلَّا عَشِيَّةً أَوْ ضُحَاهَا : Kıyameti gördükleri gün dünyada ancak bir akşam yahut bir kuşluk vakti kadar kalmış olduklarını sanırlar (79/Naziât 46).

عِشَاء : Akşam namazından yatsıya kadar olan süre. عِشَاآَن : Akşam ile yatsı. العَشَا : Gözde meydana gelen karartı [Gece körlüğü]. رَجُلٌ أَعْشَى /Gece körü adam; اِمْرَأَةٌ عَشْوَاءُ /Gece körü kadın, denir. يَخْبِطُ خَبْطَ عَشْوَاءَ /Gözünde zayıflık olan devenin yürüdüğü gibi yürür/Rastgele hareket eder, denir.

عَشَوْتُ النَّارَ : Geceleyin ateşe yöneldim. Gece beliren ateşe عَشْوَة ve عُشْوَة denir; tıpkı شُعْلَة [alev] gibi. عَشِيَ عَنْ كَذَا sözü, عَمِيَ عَنْهُ /Falan şeyi görmezlikten geldi, sözü gibidir. Allah buyurur ki: وَمَنْ يَعْشُ عَنْ ذِكْرِ الرَّحْمَنِ نُقَيِّضْ لَهُ شَيْطَانًا فَهُوَ لَهُ قَرِينٌ : Rahmân’ı anmaktan yüz çevirene, yanından ayrılmayacak bir şeytanı arkadaş veririz (43/Zuhruf 36).

عَوَاشِي : Gece otlayan develer. Tekili عَاشِيَة şeklinde gelir. Bu anlamdan şöyle denilmiştir: العَاشِيَةُ تُهَيِّجُ اْلآَبِيَةَ : Gece otlayan deve, otlamayanı tahrik eder. عَشَاء:: [ع harfinin fethi ile] akşam yemeği; ع harfinin kesri ile yatsı namazı anlamındadır. وَقَدْ عَشِيتُ وَعَشَّيْتُهُ : Akşam yemeğini yedim, Ona akşam yemeğini yedirdim. عَشِّ وَلاَ تَغْتَرَّ /Akşam yemeğini ye ve kanma, denir.