Sözlük

الحَنَفُ : Şaşkınlıktan kurtulmak için istikâmete meyletmektir. الجَنَفُ ise, istikâmetten şaşkınlığa meyletmektir. حَنِيفُ ise, bu yönde bir eğilim gösteren kişidir. Allah buyurur ki: قَانِتاً لِلّهِ حَنِيفاً Allah’ın buyruğuna titizlikle uyan, tek Allah’a inanmış bir önderdi (16/Nahl 120); حَنِيفاً مسْلِماً O dosdoğru bir Müslüman’dı (3/Âl-i İmrân 67); çoğulu حُنَفَاءُ ’dır. Allah buyurur ki: وَاجْتَنِبُوا قَوْلَ الزُّورِ حُنَفَاء لِلَّهِ Yalan sözden kaçınınız. Allah’ın birliğini onaylayan kimseler olunuz (22/Hac 30-31).

تَحَنَّفَ فُلاَنُ : Bir kişinin istikâmet yolunu araştırmasını anlatır. Araplar, her hac yapana veya sünnet olana, Hz. İbrahim’in Dîni üzerine olduğuna dikkat çekmek için, حَنِيف adını vermişlerdir.

أحْنَف ise, ayağında eğrilik bulunan kişidir. Deniyor ki: Hayır (bereket) ummak kastiyle böyle denmiştir. Kimisi de: Salt meyil anlamında bir istiâre olduğunu söylemiştir.