Sözlük

صَيْد kelimesi, صَادَ fiilinin mastarı olup yabani hayvanları ele geçirmek anlamındadır. Şeriatta ise, başkasının mülkiyetinde olmayan ve yenmesi helal olan yabani hayvanları ele geçirmektir. Şu âyette مَصِيد (av), صَيْد (avlamak) diye isimlendirilmiştir: أُحِلَّ لَكُمْ صَيْدُ الْبَحْرِ : Size deniz avı helâl kılındı (5/Mâide 96); yani deniz hayvanlarını avlamak. يَا أَيُّهَا الَّذِينَ آَمَنُوا لَا تَقْتُلُوا الصَّيْدَ وَأَنْتُمْ حُرُمٌ : Ey iman edenler, sizler ihramda iken av hayvanını öldürmeyin (5/Mâide 95); وَإِذَا حَلَلْتُمْ فَاصْطَادُوا : İhramdan çıktığınız zaman avlanınız (5/Mâide 2); أُحِلَّتْ لَكُمْ بَهِيمَةُ الْأَنْعَامِ إِلَّا مَا يُتْلَى عَلَيْكُمْ غَيْرَ مُحِلِّي الصَّيْدِ وَأَنْتُمْ حُرُمٌ : İhramda iken avlanmayı helal görmeksizin, size bildirilecek olanlar dışında, hayvanlar helal kılındı (5/Mâide 1).

Yukarıdaki âyetlerde şu hadisin delâlet ettiği gibi, sözü edilen avlanma, eti yenen hayvanlarla alâkalıdır: خَمْسَةٌ يَقْتُلُهُنَّ الْمُحْرِمُ فِي الْحِلِّ وَالْحَرَمِ: اَلْحَيَّةُ وَالْعَقْرَبُ وَالْفَأْرَةُ وَالذِّئْبُ وَالْكَلْبُ الْعَقُورُ : Beş hayvan vardır ki, ihramda olan kişi onları hem harem bölgesinde hem onun dışında öldürür: Yılan, akrep, fare, kurt ve ısıran köpek.

أَصْيَد : Boynunda meyil/eğrilik olan kişi. Bu kelime temsil yoluyla kibirli kişi için de kullanılır. صِيدَان : Taş çömlek. Şair şöyle der:

وَسُودٌ مِنَ الصِّيدَانِ فِيهَا مَذَانِبُ -287

287- Siyah taş çömlekleri; içlerinde kepçeler.

Kimisi de taş çömleğe صَاد der:

رَأَيْتُ قُدُورَ الصَّادِ حَوْلَ بُيُوتِنَا -288

288- Evlerimizin etrafında taş çömlekleri gördüm.

Bazılarına göre, ص وَالْقُرْآنِ: (38 /Sâd 1) âyetinde geçen ( ص ) hece harflerindendir. Kimisi de onun صَادَيْتُ كَذَا /Falan şeyi karşıladım sözünden geldiğini ve تَلَقَّهُ بِالْقَبُولِ /Onu kabul ile karşıla, anlamında olduğunu söyler. En iyisini Allah bilir.