Sözlük

قِسْط : Âdil olan pay. Tıpkı نَصَف ve نَصَفَة gibi Allah buyurur ki: إِنَّهُ يَبْدَأُ الْخَلْقَ ثُمَّ يُعِيدُهُ لِيَجْزِيَ الَّذِينَ آَمَنُوا وَعَمِلُوا الصَّالِحَاتِ بِالْقِسْطِ : İman edip salih amellerde bulunanlara, adaletle karşılık vermek için yaratmayı başlatan sonra onu iade edecek olan O’dur (10/Yûnus 4); وَأَقِيمُوا الْوَزْنَ بِالْقِسْطِ وَلاَ تُخْسِرُوا الْمِيزَانَ : Tartıyı adaletle yapın, terazide eksiklik yapmayın (55/Rahmân 9).

قَسْط : Başkasının payını almaktır. Bu, apaçık zulümdür. إِقْسَاط : Başkasının payını vermektir. Bu ise, insaf (adalet)’tır. Bunun için kişi zulmettiğinde قَسَطَ الرَّجُلُ ; âdil davrandığında ise أَقْسَطَ الرَّجُلُ denir.

Allah buyurur ki: وَأَمَّا الْقَاسِطُونَ فَكَانُوا لِجَهَنَّمَ حَطَبًا : Zulmedenlere gelince, onlar cehennem için odun olmuşlardır (72/Cinn 15); وَأَقْسِطُوا إِنَّ اللَّهَ يُحِبُّ الْمُقْسِطِينَ : Adaletli davranın; şüphesiz ki Allah, âdil davrananları sever (49/Hucurât 9).

تَقَسَّطْنَا بَيْنَنَا : Kendi aramızda paylaştık. قَسَط kelimesi فَحَج kelimesinin aksine her iki ayaktaki eğriliktir.

قِسْطَاس : Ölçü. قِسْطَاس kelimesi adalet anlamında kullanıldığı gibi مِيزَان de kullanılır. Allah buyurur ki: وَزِنُوا بِالْقِسْطَاسِ الْمُسْتَقِيمِ : Doğru teraziyle tartın (17/İsrâ 35).