ر ي ش (RYŞ)
R-y-ş
رِيشُ الطَّائِرِ /Kuş tüyü: Bilinmektedir. Bazen bu kelime sadece kanatlar anlamında kullanılır. İnsan için elbise ne ise kuş için de tüy öyledir. Bu benzerlikten dolayı tüy, istiâre yoluyla elbise anlamında kullanılır: يَا بَنِي آدَمَ قَدْ أَنْزَلْنَا عَلَيْكُمْ لِبَاسًا يُوَارِي سَوْءَاتِكُمْ وَرِيشًا وَلِبَاسُ التَّقْوَىَ ذَلِكَ خَيْرٌ : Ey Âdem oğulları, size çirkin yerlerinizi örtecek giysi ve tüy (süslenecek elbise) indirdik. Korunma giysisi, en iyisidir (7/A’râf 26). أَعْطَاهُ إِبِلاً بِرِيشِهَا : Ona, tüyleriyle beraber bir deve verdi; yani üzerindeki elbise ve aletlerle birlikte.
رِشْتُ السَّهْمَ أَرِيشُهُ رَيْشًا فَهُوَ مَرِيشٌ : Okun üzerine tüy koydum. Bu kelime istiâre yoluyla bir şeyi ıslah etmek anlamında da kullanılır: رِشْتُ فُلاَنًا : Falan kişiyi ıslah ettim; فَارْتَاشَ : o da ıslah oldu, denir. Bu anlamda şair de şöyle der:
فَرِشْنِي بِخَيْرٍ طَالَمَا قَدْ بَرَيْتَنِي *** فَخَيْرُ الْمَوَالِي مَنْ يَرِيشُ وَلاَ يَبْرِي -204
204- Beni güzellikle ıslah et; çünkü uzun süre bana zarar verdin;
Dostların en iyisi ıslah edip zarar vermeyendir.
رُمْحٌ رَاشٌ : İnce/zayıf mızrak. Mızrak, tüyün zayıflığı/hafifliği düşünülerek bu şekilde nitelendirilmiştir.