خ ب ط (ḢBŦ)
H-b-t
خَبْط kelimesi, düzenli/gelişigüzel vurmaktır. Hayvanın önayakları ile yeri eşelemesi, insanın sopası ile ağaca vurması gibi. مَخْبُوط için de خَبْط adı verilir; tıpkı مَضْرُوب için ضَرْبٌ dendiği gibi. Sultanın zulmü de bir istiâre olarak bu kavramla ifâde edilerek سُلْطَانٌ خَبوُطٌ denmektedir. İyiliğin zorla elde edilmesini istemek de ağacın yapraklarını zor kullanarak çırpmaya benzetilerek اِخْتِبَاطُ اْلمَعْرُوفِ şeklinde ifâde edilmektedir. Allah buyurur ki: يَتَخَبَّطُهُ الشَّيْطَانُ مِنَ الْمَسِّ Şeytan tarafından çarpılmış kimseler gibi (2/Bakara 275). Bu, âyette geçen تَخَبُّط yapraklarını dökmesi için ağaca vurmak deyiminden alınmış olabileceği gibi, iyiliği istemek demek olan اِخْتِبَاط kelimesinden de alınmış olabilir.
O’ndan [Resûlullah] rivâyet edilir ki: اَللَّهُمَّ إِنِّي أعُوذُ بِكَ أنْ يَتَخَبَّطَنِيَ الشَّيْطَانُ مِنَ اْلَمَسِّ Allah’ım! Şeytanın dokunarak beni ele geçirmesinden sana sığınırım diye dua ederdi.