Şems — Dil Profiliالشمس
54 kelime, 15 ayet üzerinden önceden hesaplanmıştır (18.08.2026).
Bu sureye özgü nadir kullanımlar
Kur'an genelinde en fazla 3 kez geçen ya da (kaç kez geçerse geçsin) yalnızca bu surede geçen kök ve çekim formları.
Nadir kökler
- د س و(D̃SW)yalnızca bu suredeGömmek, saklamak, gizlemek, örtmek, kaplamak, doldurmak, tıkamak, kirletmek, bozmak, ayıplamak, kusurlu bulmak, alçaltmak
- ل ه م(LHM)yalnızca bu suredeYutmak, yiyeceği yutmak, tıka basa yemek. İçgüdü, doğal his, ilham.
- د م د م(D̃MD̃M)yalnızca bu suredeBir şeyi çok fazla, aşırı derecede veya enerjiyle bulaştırdı veya üzerinden geçti ve bir şeyin üzerini bu şekilde kapladı.
- ط ح و(ŦḪW)yalnızca bu suredeYaymak, düzlemek, sermek, döşemek, genişletmek, uzatmak, uzaklaştırmak, yeri düz hale getirmek
Nadir çekim formları
- دَسّٰيهَا(dessāhā)yalnızca bu surede
- اَشْقٰيهَاۖ(eşḳāhā)yalnızca bu surede
- فُجُورَهَا(fucūrahā)yalnızca bu surede
- وَتَقْوٰيهَاۖ(ve teḳvāhā)yalnızca bu surede
- زَكّٰيهَاۖ(zekkāhā)yalnızca bu surede
- جَلّٰيهَاۖ(cellāhā)yalnızca bu surede
- يَغْشٰيهَاۖ(yeğşāhā)yalnızca bu surede
- وَسُقْيٰيهَا۠(ve suḳyāhā)yalnızca bu surede
- عُقْبٰيهَا(ǔḳbāhā)yalnızca bu surede
- تَلٰيهَاۖ(telāhā)yalnızca bu surede
- فَاَلْهَمَهَا(fe elhemehā)yalnızca bu surede
- فَدَمْدَمَ(fe demdeme)yalnızca bu surede
- انْبَعَثَ(nbeǎṧe)yalnızca bu surede
- بِطَغْوٰيهَاۖ(bi Tağvāhā)yalnızca bu surede
- طَحٰيهَاۖ(TaHāhā)yalnızca bu surede
- بِذَنْبِهِمْ(bi ƶenbihim)2×
- بَنٰيهَاۖ(benāhā)2×
- ضُحٰيهَا(DuHāhā)3×
- فَعَقَرُوهَا(fe ǎḳarūhā)3×
- سَوّٰيهَاۖ(sevvāhā)3×
Zaman kipi dağılımı
Fiillerin kaçı geçmiş (Mazi), kaçı geniş/şimdiki-gelecek (Muzari), kaçı buyurgan (Emir) kipte.
- Mazi (geçmiş)
- 17 (%89)
- Muzari (şimdiki/gelecek)
- 2 (%11)
- Emir (buyurgan)
- 0 (%0)
Kur'an geneli: Mazi %47 · Muzari %43 · Emir %10 — koyu renkli değerler bu taban orandan istatistiksel olarak anlamlı ölçüde sapıyor (iki-oranlı z-testi, |z|>1.96).
Zamir / hitap şekli dağılımı
Zamirlerin kaçı 1. şahıs (konuşan), kaçı 2. şahıs (doğrudan hitap edilen), kaçı 3. şahıs (hakkında konuşulan).
- Mütekellim (1. şahıs)
- 0 (%0)
- Muhatap (2. şahıs)
- 0 (%0)
- Gaib (3. şahıs)
- 19 (%100)
Kur'an geneli: Mütekellim %13 · Muhatap %24 · Gaib %64 — koyu renkli değerler bu taban orandan istatistiksel olarak anlamlı ölçüde sapıyor.
Fiil babı (kalıbı) dağılımı
Bu suredeki mezid (kalıba girmiş) fiillerin hangi babda çekildiği — ör. Tef'îl (yoğunlaştırma/geçişlilik), İfti'âl (dönüşlülük) gibi. Mücerred (yalın) fiiller ve isimler bir baba sahip olmadığından dağılıma girmez.
Baş / orta / son karşılaştırması
Sure ilerledikçe kip/hitap dağılımı değişiyor mu?
| Bölüm | Ayetler | Mazi/Muzari/Emir | Mütekellim/Muhatap/Gaib |
|---|---|---|---|
| Baş | 1-5 | 3/1/0 | 0/0/4 |
| Orta | 6-10 | 7/0/0 | 0/0/7 |
| Son | 11-15 | 7/1/0 | 0/0/8 |
Öne çıkan kökler
Bu surede, Kur'an genelindeki oranına göre beklenenden anlamlı ölçüde daha sık geçen kökler (hiper-geometrik z-skoru — bkz. Arama sayfasındaki bağlam taraması ile aynı yöntem).
- س و ي(SWY)düzeltmek, eşitlemek, düzenlemek, şekil vermek, uyum sağlamak, düz hale getirmek, dengelemek, aynı yapmak, eşit olmak, dengeli olmak. Türkçe'ye geçen türevler: istiva, masiva, müsavat (müsavi), seyyanen, tesviye, seviye2 ayet · beklenen 0.2 · z=4.15
- ك ذ ب(KZ̃B)Yalan söylemek, gerçek olmayan şeyleri söylemek, uydurma bir yalan söylemek, bir yalan ileri sürmek, bir yalan anlatmak, bir yalan söylemek, yanlış olmak, kesilmek, aldatmak, beklentileri boşa çıkarmak.2 ayet · beklenen 0.6 · z=1.80