Muhammed Suresi 10-14. Ayet — Tefsir

Ayet sayfasına git →

اَفَلَمْ يَسِيرُوا فِي الْاَرْضِ فَيَنْظُرُوا كَيْفَ كَانَ عَاقِبَةُ الَّذِينَ مِنْ قَبْلِهِمْ دَمَّرَ اللّٰهُ عَلَيْهِمْ وَلِلْكَافِرِينَ اَمْثَالُهَا ذٰلِكَ بِاَنَّ اللّٰهَ مَوْلَى الَّذِينَ اٰمَنُوا وَاَنَّ الْكَافِرِينَ لَا مَوْلٰى لَهُمْ اِنَّ اللّٰهَ يُدْخِلُ الَّذِينَ اٰمَنُوا وَعَمِلُوا الصَّالِحَاتِ جَنَّاتٍ تَجْرِي مِنْ تَحْتِهَا الْاَنْهَارُ وَالَّذِينَ كَفَرُوا يَتَمَتَّعُونَ وَيَأْكُلُونَ كَمَا تَأْكُلُ الْاَنْعَامُ وَالنَّارُ مَثْوًى لَهُمْ وَكَاَيِّنْ مِنْ قَرْيَةٍ هِيَ اَشَدُّ قُوَّةً مِنْ قَرْيَتِكَ الَّتِي اَخْرَجَتْكَ اَهْلَكْنَاهُمْ فَلَا نَاصِرَ لَهُمْ اَفَمَنْ كَانَ عَلٰى بَيِّنَةٍ مِنْ رَبِّهِ كَمَنْ زُيِّنَ لَهُ سُوءُ عَمَلِهِ وَاتَّبَعُوا اَهْوَٓاءَهُمْ

14.

Onlar yeryüzünde dolaşıp, kendilerinden öncekilerin sonlarının nasıl olduğuna bakmadılar mı? Allah, onları yerle bir etmiştir. İnkar edenlere de bu akıbetin benzerleri vardır.

— Diyanet İşleri

11.

Bu, Allah'ın inananların yardımcısı olması, inkar edenlerin ise, hiçbir yardımcısı bulunmamasından dolayıdır.

12.

Şüphesiz Allah, inanıp salih ameller işleyenleri, içinden ırmaklar akan cennetlere koyacaktır. İnkar edenler ise (dünya zevklerinden) yararlanırlar ve hayvanların yediği gibi yerler. Onların kalacakları yer ateştir.

13.

(Ey Muhammed!) Seni çıkaran kendi memleket halkından daha güçlü nice memleket halkları vardı ki, biz onları helak ettik. Onların hiçbir yardımcısı da olmadı.

14.

Rabbinin katından açık bir belgesi olan kimse, kötü işleri kendisine güzel gösterilen ve nefislerinin arzularına uyan kimseler gibi midir?

Celal Yıldırım (İlmin Işığında Asrın Kur'an Tefsiri)

%100

MEÂLİ:

10- Onlar, yeryüzünde gezip, kendilerinden öncekilerin sonlarının ne olduğuna bakmıyorlar mı? Allah, onları yok edip (neleri varsa hepsini) yer­le bir etti. Kâfirler için de bunun benzerleri vardır.

11- Bu böyledir. Çünkü Allah, imân edenlerin dostu ve sâhibidir. Kâ­firlerin ise hiç bir dost ve sâhibi yoktur.

12- Şüphesiz ki Allah, imân edip iyi-yararlı amellerde bulunanları, altlarından ırmaklar akan cennetlere koyar. Küfredenlere gelince: Davar­lar gibi yerler, içerler, keyif ve zevklerine bakarlar. Ateş onların varıp ey­leşeceği yerdir.

13- Nice kasabalar var ki, onlar senin çıkarıldığın kasabadan daha kuvvetli idiler; onları yok ettik; onlara bir yardımcı da bulunmadı.

14- Rabbından açık belge, isbatlayıcı delil üzere bulunan kimse, ken­disine kötü ameli süslenip çekici gösterilen ve heveslerine uyan kimse gibi midir?

İLGİLİ HADÎSLER

«Mü’min bir tek barsakla yer; kâfir ise yedi barsakla yer. »( Buharî/et’ime: 12- Müslim/eşribe: 182, 186- Tirmizî/et’ime: 20- İbn Mâce/et’ime: 3- Dâremî/et’ime: 13, 20- Taberânî/sıfatü’n-nebiy: 9, 10- Ahmed: 2/21, 43, 74, 145, 257, 318, 375)

«Mü’min bir tek barsağıyla içer; kâfir ise, yedi barsağıyla içer. »( Buharî/et’ime: 12- Müslim/eşribe: 182, 186- Tirmizî/et’ime: 20- İbn Mâce/et’ime: 3- Dâremî/et’ime: 13, 20- Taberânî/sıfatü’n-nebiy: 9, 10- Ahmed: 2/21, 43, 74, 145, 257, 318, 375) Açıklama:

Kâfir nefsanî arzularını tatmin hususunda çok hırslıdır, doymak nedir bilmez. Mü’min kanaatkârdır; aza razı olur. Kâfir alabildiğine aç gözlüdür, doymak nedir bilmez.

İbn Abbas (R. A. ) diyor ki:

- Resûlüllâh (A. S. ) Efendimiz Medineʹye hicret için Mekkeʹden çıkıp Sevr Mağarasıʹna girerken dönüp Mekkeʹye bakmış ve şöyle demiştir: «Sen benim yanımda Allahʹın en sevimli şehrisin. Sen benim yanımda Al­lahʹın en sevimli beldesisin. Eğer müşrikler beni çıkarmasalardı, seni bı­rakıp çıkmazdım. » (İbn Ebî Hâtim: İbn Abbas (R. A. )dan- İbn Kesîr: 4/125)

GELİP GEÇEN MİLLETLERİN YIKILIŞ SEBEPLERİNİ ARAŞTIRMAK

«Onlar, yeryüzünde gezip, kendilerinden öncekilerin sonlarının ne olduğuna bakmıyorlar mı?. » Kur’ân-ı Kerîm, imân edenlerle inkârda ısrar eden sapıkların amelleri­nin ölçü ve anlamını belirttikten ve İlâhî yardımın kimlere ne şartla tecelli edeceğini açıkladıktan sonra, kâfirlerin dikkatini, tarih boyunca yıkılıp yer­le bir edilen inkârcı azgın kavim ve milletlerin harabelerine çekmekte; o gibi yerleri akıl ve idrak gözünü baş gözüyle birleştirmek suretiyle görme­nin insan üzerinde daha başka tesir bırakabileceğini hatırlatmaktadır.

Aynı olayların tekerrürü, İlâhî hükmün tekerrürünü gerektirir ve böyle­ce tarih tekerrür edip ilâhî adâlet hükmünü yürütür.

Kur’ân burada «emsal» kavramını kullanırken, inen azabın, bölgenin coğrafî yapısına, yeraltı durumuna ve iklim şartlarına göre ineceğine işâ­rette bulunmaktadır. Cenâb-ı Hak, azap doğuracak olayı meydana getirir­ken, sebep ve kanunları harekete geçirmek üzere melekleri görevlendirir.

MEKKELİ ZORBALARA UYARI

Âd ve Semûd kavimleri, Mısır’ın firʹavnları, Babil’in nemrutları, şüphe­siz ki Mekke müşriklerinden çok daha güçlü ve ileri idiler. Onların Allah ile yarışmaları ise hiçbir zaman mümkün değildir. Sonunda azgın inkârcıların hepsi O Yüce Kudret’in adâlet ve kahır yumruğu altında ezilip yok edildiler. Mekkeli’lerin de yakında başlarına inecek tokmağın çok acı olacağı hatır­latılıyor ve o gün gelmeden dönüş yapmaları isteniliyor.

Bütün bu uyarılar, Mekkeʹnin yakında fethedileceğine delâlet eden birtakım işâretlerdir. Öyle ki, kâinat plânındaki yerini alıp hilkatinin hik­metine uygun bir hayat düzeni kurarak Allah’a yönelen müʹminler ile, ye­rini kaybedip hilkatinin hikmetine ters düşen inkârcı sapıklar ne dünyada, ne de âhirette bir tutulmayacaklardır. Allah, müʹminlerin tek dostu ve sâ­hibidir. Kâfirlerin ise, dostları ve sahipleri yoktur.

ÂYETLER ARASINDA BAĞLANTI

Yukarıdaki âyetlerle, yaşamakta olan inkârcıların, gelip geçen inkârcı milletlerden yok edilenlerin harabelerini gezip görmeleri ve ibret almaları hatırlatıldı. Kâfirlerin dünya hayatına ne kadar hırslı olduklarına dikkatler çekilerek, her iki hayatı İlâhî rızaya uygun şekilde kucaklayıp yürüten müʹminlerin uhrevî mükâfatları açıklandı. Sonra da Cenâb-ı Hakkʹın o gibi müʹminlerin dostu ve sahibi olduğu müjdelendi.

Aşağıdaki âyetle, muttaki mü’minlere vaʹd edilen Cennet tarif ediliyor ve içindeki nîmetlerin birer misali veriliyor. Sonra da Cehennem’de ebedi­yen kalmaya mahkûm olan kâfirlerin durumuna atıf yapılarak, ikisi ara­sında kıyas yapıp düşünmemiz emrediliyor.