Cum'a — Dil Profiliالجمعة
175 kelime, 11 ayet üzerinden önceden hesaplanmıştır (18.08.2026).
Bu sureye özgü nadir kullanımlar
Kur'an genelinde en fazla 3 kez geçen ya da (kaç kez geçerse geçsin) yalnızca bu surede geçen kök ve çekim formları.
Nadir çekim formları
- يَحْمِلُوهَا(yeHmilūhā)yalnızca bu surede
- الْحِمَارِ(l-Himāri)yalnızca bu surede
- اَسْفَارًا(esfāran)yalnızca bu surede
- يَتَمَنَّوْنَهُ(yetemennevnehu)yalnızca bu surede
- تَفِرُّونَ(tefirrūne)yalnızca bu surede
- مُلَاقِيكُمْ(mulāḳīkum)yalnızca bu surede
- فَاسْعَوْا(fe s'ǎv)yalnızca bu surede
- لِلصَّلٰوةِ(li S-Salāti)yalnızca bu surede
- وَتَرَكُوكَ(ve terakūke)yalnızca bu surede
- اللَّهْوِ(l-lahvi)yalnızca bu surede
- التِّجَارَةِ(t-ticārati)yalnızca bu surede
- الْجُمُعَةِ(l-cumuǎti)yalnızca bu surede
- حُمِّلُوا(Hummilū)yalnızca bu surede
- انْفَضُّوا(nfeDDū)2×
- فَانْتَشِرُوا(fe nteşirū)2×
- الْقُدُّوسِ(l-ḳuddūsi)2×
- تُرَدُّونَ(turaddūne)2×
- يَلْحَقُوا(yelHaḳū)2×
- الْبَيْعَ(l-bey'ǎ)3×
- قُضِيَتِ(ḳuDiyeti)3×
Zaman kipi dağılımı
Fiillerin kaçı geçmiş (Mazi), kaçı geniş/şimdiki-gelecek (Muzari), kaçı buyurgan (Emir) kipte.
- Mazi (geçmiş)
- 17 (%40)
- Muzari (şimdiki/gelecek)
- 17 (%40)
- Emir (buyurgan)
- 9 (%21)
Kur'an geneli: Mazi %47 · Muzari %43 · Emir %10 — koyu renkli değerler bu taban orandan istatistiksel olarak anlamlı ölçüde sapıyor (iki-oranlı z-testi, |z|>1.96).
Zamir / hitap şekli dağılımı
Zamirlerin kaçı 1. şahıs (konuşan), kaçı 2. şahıs (doğrudan hitap edilen), kaçı 3. şahıs (hakkında konuşulan).
- Mütekellim (1. şahıs)
- 0 (%0)
- Muhatap (2. şahıs)
- 18 (%42)
- Gaib (3. şahıs)
- 25 (%58)
Kur'an geneli: Mütekellim %13 · Muhatap %24 · Gaib %64 — koyu renkli değerler bu taban orandan istatistiksel olarak anlamlı ölçüde sapıyor.
Fiil babı (kalıbı) dağılımı
Bu suredeki mezid (kalıba girmiş) fiillerin hangi babda çekildiği — ör. Tef'îl (yoğunlaştırma/geçişlilik), İfti'âl (dönüşlülük) gibi. Mücerred (yalın) fiiller ve isimler bir baba sahip olmadığından dağılıma girmez.
Baş / orta / son karşılaştırması
Sure ilerledikçe kip/hitap dağılımı değişiyor mu?
| Bölüm | Ayetler | Mazi/Muzari/Emir | Mütekellim/Muhatap/Gaib |
|---|---|---|---|
| Baş | 1-4 | 2/7/0 | 0/0/9 |
| Orta | 5-8 | 8/8/3 | 0/9/10 |
| Son | 9-11 | 7/2/6 | 0/9/6 |
Öne çıkan kökler
Bu surede, Kur'an genelindeki oranına göre beklenenden anlamlı ölçüde daha sık geçen kökler (hiper-geometrik z-skoru — bkz. Arama sayfasındaki bağlam taraması ile aynı yöntem).
- م ن ي(MNY)Birini denemek veya kanıtlamak, arabuluculuk yapmak, dilemek veya arzulamak.2 ayet · beklenen 0.0 · z=11.07
- ح ك م(ḪKM)Engellemek, yetki kullanmak, emir vermek, hüküm vermek, yargılamak, bilge olmak. Bir kişiyi kötü veya yozlaşmış bir şekilde davranmaktan alıkoymak/engellemek/men etmek, yargılamak veya hüküm vermek, karar vermek, adli yetkiyi/yargı yetkisini/kuralı/egemenliği/yönetimi uygulamak, bir şeyi emretmek veya düzenlemek veya karara bağlamak, bilge olmak, sağlam muhakeme yeteneğine sahip olmak, bilgi veya bilim ve hikmet sahibi olmak, beceri kullanarak bir şeyi sağlam/kararlı/kusursuz/eksikliklerden arınmış hale getirmek.3 ayet · beklenen 0.3 · z=4.69
- ص ل و(ṦLW)Hayvanın arka orta bölümü, kuyruğunun çıktığı yer, sırtlamak, desteklemek, uyluklamak, yakından takip etmek, arkasından yürümek/takip etmek, (Musalli > önde giden atı izleyen arkadaki at) bağlı kalmak, söylev, nutuk, hitabe, konuşma, dua, yalvarış, istirham, rica, övgü, takdir, methiye, kutsama, lütuf, şükran2 ayet · beklenen 0.2 · z=4.66
- ف ض ل(FĐL)üstün olmak, seçkin olmak, aşmak, üstün, kazanmak/hediye, fayda/nimet/iyilik/lütuf bahşetmek2 ayet · beklenen 0.2 · z=4.60
- ع ز ز(AZZ)güçlü/kudretli/kuvvetli, soylu/onurlu/şanlı, direndi/dayandı, yenilmez, alt etmek (örn. tartışmada), yüceltmek, galip gelmek, çok saygı duyulan, değerli, ihtişam, kibir, mükemmel, gururlu ve sert tavır, katı/sert2 ayet · beklenen 0.2 · z=4.01
- م و ت(MWT)Ölmek, dünyevi hayattan ayrılmak, hayattan mahrum olmak, duyusal yeteneklerden yoksun kalmak, zihinsel yeteneklerden yoksun kalmak, hareketsiz olmak, sessiz/sakin olmak, uyumak, cansız, yatışmak, yeryüzü tarafından kurutulmuş, sona ermek, yıpranmış, yoksulluğa/fakirliğe düşmüş, aşağılık/bayağı/küçük düşürücü/alçak, itaatsiz veya asi, alçakgönüllü/mütevazı/itaatkar, yumuşak/gevşek/rahat/dermansız, ruhsuz veya cansız2 ayet · beklenen 0.3 · z=3.52
- خ ي ر(ḢYR)İyi olmak, iyilik yapmak, seçenek vermek (ve seçenek verilmek), bir şeyi veya kişiyi diğerine tercih etmek, tercih edilen/telaffuz edilen/seçilen, iyilikte birbirini geçmeye çalışmak, güzellik ve mizaçta mükemmel olmak, ideal olmak (gerçek veya potansiyel fayda göstermek), her durumda ve herkes tarafından arzu edilmek, rütbe veya kalite veya itibar açısından yüksek olmak, başka bir kişi veya şeyden daha iyi olmak, şeylerin veya insanların en iyisi olmak, cömert olmak (cömertliğe sahip olmak ve göstermek), asalet veya üstünlüğe sahip olmak, durum veya koşul açısından yüksek olmak.2 ayet · beklenen 0.3 · z=3.06
- ع ل م(ALM)İşaretlemek / imzalamak / ayırt etmek, yaratılmışlar / varlıklar, dünya, bilim / öğrenme / bilgi / enformasyon, farkındalık / bilmek. Dünyanın ve yarattıklarının üzerindeki belirtilerden dolayı Yaratanı bilmek. alim (çoğul. ulema) - iyi bilen, öğrenen/bilge kimse. Türkçe’ye girmiş türevler : ilim, alem, âlem, âlemci, bezmiâlem, harcıâlem, alim (ulema), alimallah, allame, allem kallem, ilam, ilmihal, ilmühaber, malum, talim (muallim), muallime, ulum, ilmen, ilmi, ilmiyat, ilmiye, malumat, malumatfüruş, talimat, talimatname4 ayet · beklenen 1.3 · z=2.55
- ذ ك ر(Z̃KR)hatırlamak/anmak/hatırlatmak, ezberlemek için çalışmak, hatırlatmak, akılda tutmak, düşünceli/özenli olmak, bahsetmek/anlatmak/aktarmak, yüceltmek/övmek, uyarmak/ikaz etmek (örn. dhikra 2. çekimdir ve dhikr'den daha güçlüdür), vaaz vermek, övmek, statü vermek2 ayet · beklenen 0.5 · z=2.30
- ظ ل م(ƵLM)karanlık, zulüm, haksızlık, adaletsizlik, hak gaspı, haksız yere birini sıkıntıya sokmak2 ayet · beklenen 0.5 · z=2.13